De vertrouwensband in de kinderopvang kan het verschil maken voor ouders die even met de handen in het haar zitten

Door Barbara Devos en Ann Van Den Brande - Vlaams Welzijnsverbond

 

Kinderopvang vervult drie functies: een economische, een pedagogische en een sociale. De economische functie is historisch gezien de meest bekende. Ouders doen een beroep op de kinderopvang om te kunnen werken of een opleiding te volgen. De laatste jaren is er meer aandacht voor de pedagogische en de sociale functie, en terecht.  

In de kinderopvang kunnen baby’s, peuters én schoolgaande kinderen spelen, groeien, zich ontwikkelen. Dat gebeurt niet zomaar in het ijle. De voorzieningen werken een pedagogisch beleid uit, en ze ondersteunen ouders in hun rol als opvoeder. Door de veelvuldige contacten tussen begeleiders en ouders groeit er een vertrouwensband, zodat ze de opvoeding samen waarmaken.  

Daarnaast is de kinderopvang een plek waar gezinnen elkaar ontmoeten, en door deel te nemen aan het buurtleven, werkt de opvang drempelverlagend. Bovendien ontstaan er netwerken, samenhorigheid en samenwerking. Dat is cruciaal: zo wordt de toegankelijkheid voor kansengroepen vergroot. 

Kinderopvang heeft ten slotte ook een signaalfunctie. De vertrouwensband kan het verschil maken voor ouders die even met de handen in het haar zitten. De dialoog stelt ouders gerust en verontrustende situaties worden sneller besproken. De focus ligt op gedeelde bekommernissen, gedeelde zorg en doorverwijzing indien nodig.  

Op al die domeinen maakt het een verschil dat we kunnen participeren aan het Huis van het Kind. 

  • Je krijgt als organisator in de kinderopvang een goed zicht op andere initiatieven die gezinnen mee ondersteunen. Door samen te werken kunnen aanbod en werking op elkaar worden afgestemd. De drempel om door te verwijzen ligt lager. De kinderopvang kan ouders meer advies op maat geven en een samenwerking opzetten met gespecialiseerde voorzieningen. Elkaar de hand reiken in precaire situaties is dan een evidentie. 
  •  Kinderopvang heeft een zekere opvoedingsverantwoordelijkheid en is daarom een cruciale basisvoorziening. Ze is een schakel in de preventieve gezinsondersteuning. De kinderopvang kan haar expertise bundelen met die van andere partners, en afstemmen op lokale noden. 
  • Andere initiatieven krijgen meer zicht op de werking van de kinderopvang. Daardoor kunnen ze de organisaties kinderopvang in hun sterktes erkennen, en kinderen en hun gezin vaker naar de kinderopvang doorverwijzen.  
  • Je kunt linken leggen naar bestaande lokale samenwerkingsverbanden in de kinderopvang, zoals het lokaal loket kinderopvang en het lokaal overleg kinderopvang. 

Tot slot nog dit. Kinderen maken in hun jonge leven heel wat transities door. Naar de kinderopvang, naar school, van de ene klas naar de andere. Bij de medewerkers in de kinderopvang groeit de overtuiging dat die overgangen met meer zorg en warmte moeten verlopen: ook in de continuïteit voor gezinnen en kinderen kunnen zij, samen met de Huizen van het Kind, een belangrijke partner zijn.